Γνωστική Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία (CBT)

Σε τι εστιάζει η CBT

Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι δυσκολίες μας δεν προέρχονται από αυτό που πραγματικά συνέβη, αλλά από τον τρόπο που ερμηνεύσαμε αυτό που συνέβη. Δύο άτομα μπορούν να περάσουν μέσα από την ίδια ακριβώς εμπειρία και να αντιδράσουν με δύο εντελώς διαφορετικούς τρόπους.

Η CBT εστιάζει σε αυτήν την διαφορά. Ασχολείται με την αλληλεπίδραση μεταξύ των σκέψεων, των συναισθημάτων και των συμπεριφορών μας σε μια δεδομένη κατάσταση και πώς αυτή η αλληλεπίδραση μπορεί σταδιακά να σχηματίσει συγκεκριμένα μοτίβα που θα επαναλαμβάνονται για μια ζωή.

Πώς αυτό εκδηλώνεται στην καθημερινή σου ζωή

Ενδεχομένως να έχεις προσέξει ότι:

• Εξακολουθείς να σκέφτεσαι ένα περιστατικό που έχει συμβεί εδώ και καιρό.
• Αντιδράς πολύ πιο έντονα από ό,τι θα ήθελες.
• Αποφεύγεις ορισμένες καταστάσεις, ακόμα και όταν έχουν προσωπική σημασία για εσένα.
• Πέφτεις στα ίδια, γνώριμα μοτίβα παρά τις απόπειρές σου να τα αλλάξεις.

Τίποτα από αυτά δεν είναι τυχαίο. Όλα ακολουθούν μια συγκεκριμένη δομή.

Πώς δουλεύει η CBT

Η εργασία εστιάζει στην κατανόηση αυτής της δομής. Στην αρχή εξετάζουμε:

• πώς σχηματίζονται συγκεκριμένες σκέψεις σε συγκεκριμένες καταστάσεις
• πώς επηρεάζουν τις συναισθηματικές σου αντιδράσεις
• πώς αυτές οι αντιδράσεις διαμορφώνουν τη συμπεριφορά σου

Μόλις η αλληλουχία αυτή γίνει πιο σαφής, ξεκινάει η πρακτική δουλειά. Σιγά σιγά είσαι σε θέση:

• να αναγνωρίζεις τα μη χρήσιμα μοτίβα στην σκέψη σου
• να τα αμφισβητείς πιο αποτελεσματικά και
• να αντιδράς διαφορετικά σε καταστάσεις που παλαιότερα αντιδρούσες με αυτόματο τρόπο.

Η πρακτική πλευρά της CBT

Η CBT δεν ενδιαφέρεται μόνο για την γνώση και την κατανόηση. Την ενδιαφέρει πιο πολύ η πράξη. Και αυτό σημαίνει εργασία και ασκήσεις, ακόμα και μεταξύ των συνεδριών. Τι μπορεί να περιλαμβάνει αυτό;

• παρατήρηση σκέψεων και γνωστικών μοτίβων σε πραγματικό χρόνο
• συμπεριφορικά πειράματα
• ημερολόγιο καταγραφής σκέψεων/συναισθημάτων/συμπεριφορών
• εντοπισμός γνωστικών σφαλμάτων
• έκθεση σε συγκεκριμένες καταστάσεις
• και πολλές ακόμα τεχνικές, ασκήσεις και εργαλεία βασισμένες σε επιστημονικά τεκμηριωμένες πρακτικές

Τέτοιου είδους δουλειά, ειδικά αν γίνεται συστηματικά και με συνέπεια, έχει την δύναμη να χτίσει ένα πολύ διαφορετικό επίπεδο επίγνωσης. Ένα επίπεδο επίγνωσης πολύ πιο βαθύ και σταθερό από ότι ήταν μέχρι τότε δυνατόν.

Η CBT εφαρμόζεται αποτελεσματικά σε άγχος, κρίσεις πανικού, ψυχαναγκαστικές συμπεριφορές, κατάθλιψη, συναισθηματική αντιδραστικότητα και επαναλαμβανόμενα δυσλειτουργικά μοτίβα.

Πού καταλήγει τελικά όλο αυτό

Ο στόχος δεν είναι να εξαλειφθούν τελείως οι συναισθηματικές δυσκολίες και οι ψυχικές προκλήσεις. Αυτά είναι αναπόφευκτα κομμάτια της ζωής κάθε ανθρώπου. Ο στόχος είναι η κατάκτηση ενός υψηλοτέρου βαθμού ελέγχου πάνω στα ψυχικά φαινόμενα. Και αυτό μπορεί να σημαίνει ότι:

• Οι καταστάσεις θα σου φαίνονται πλέον λιγότερο καταστροφικές
• Οι αντιδράσεις σου θα είναι προβλέψιμες και υπό τον δικό σου έλεγχο
• Οι αποφάσεις σου θα εναρμονίζονται με τις αξίες σου, όχι με τα συναισθήματα και το τραύμα σου

Αν θέλεις να προσεγγίσεις τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις συμπεριφορές σου με πιο δομημένο και πρακτικό τρόπο, μπορείς να συγκρίνεις τα πακέτα συνεδριών και να ξεκινήσεις από εκεί.